| |
Erzurumlu İbrahim Hakkı Hz.
Hayatı
Dünya tarihi
açısından ise bu yüzyıl, insanlığın eğitim, bilim, kültür ve
devrim tarihinde en büyük gelişme ve atılımlara giriştiği çağdır.
Osmanlı İmparatorluğu 1699 Karlofça Antlaşması'nı takiben
Avrupa'dan dönüşe başlamasıyla birlikte, batı dünyasının bügün
bile etkileri sürmekte olan bilim, teknik ve askerliğine karşı
artık ilgi duymaya başlamıştır. İbrahim
Hakkı'nın hayatını sürdüğü bu döneme beş padişah (III.Ahmet,
I. Mahmut, III. Osman, III. Mustafa, I. Abdülhamit) hükmetmiş,
bunlardan I. Mahmut zamanında kendisi ilk defa İstanbul'a gitmiş,
padişahın özel ilgi ve iltifatını görmüş, verilen izinle
Saray Kütüphanesinde incelemeler yapmış ve dünyanın bu büyük
atılımını, bir uzak pencereden dahi olsa, izlemek imkanı bulmuş,
bu izlenimler onun üstün kişiliğinde olağan üstü yankılar
yapmıştır... Mesela "Marifetname"nin yazılışında ve
konularında18. yüzyıl toplumunu etkileyen "Mesnevi"nin,
Sarı Abdullah Şehri'nin Katip Çelebi'nin "Cihannüma" ve
"Keşfüz Zünun" Evliya Çelebi'nin "Seyahatnamesi"nin,
Şamlı Ebubekir'in "Kitab'ı Atlas Major Tercemesi"nin ve
Kopernik!in "Güneşin Merkezliği" teorisinin bizde öğretilmesinin
tesirleri olduğu ileri sürülebilir.
|
|
